Praktijkvoorbeeld Global Refugee Forum: Stichting Lemat biedt begeleiding voor Eritrese statushouders

UNHCR Nederland sprak met Milka Yemane, oprichtster van de Stichting Lemat. Stichting Lemat begeleidt sinds 2015 Eritrese statushouders in het inburgeringsproces. Het werk van Stichting Lemat is een van de vele goede praktijkvoorbeelden die ingediend werden voor het Global Refugee Forum.

© Stichting Lemat

© Stichting Lemat

 

Wat doet Stichting Lemat?

‘Lemat biedt Eritrese statushouders begeleiding bij hun inburgering in Nederland. Zo bieden we trainingen waarin we de Nederlandse normen en waarden op een interactieve manier bespreken. Maar ook de verschillen tussen de twee culturen komen aan bod en waarom integreren zo belangrijk is.

Anderzijds geven we aan professionals en beleidsmakers op integratiegebied ook een workshop, ‘Cultuur sensitief werken met Eritrese nieuwkomers’. Hierin laten we zien welk verhaal en culturele gewoontes erachter zitten, die soms anders overkomen op Nederlandse professionals. Maar vooral geven we handvaten mee om hen te kunnen begeleiden in hun hele integratieproces. We proberen aan beide kanten te investeren om de kloof te verkleinen.’

Hoe ziet de begeleiding eruit?

‘Wij worden vaak door gemeentes en organisaties in het hele land ingezet om trainingen te geven aan Eritrese nieuwkomers. Dit kan voorbereidend werk zijn of gericht op toekomstplannen. Vaak is dit een traject, gericht op empowerment, van 8 trainingen achter elkaar. We worden ook ingezet om professionals te trainen. Ook bieden we nu in 2 en straks in 3 steden extra taalverwerving op laag niveau, zoals huiswerkbegeleiding met extra uitleg in hun eigen taal. Dit wordt gedaan door vrijwilligers, die ook helpen bij bijvoorbeeld het zoeken naar een werk- of stageplek. Dit zijn onze wekelijkse activiteiten nu al in Amsterdam en Rotterdam. Deze zijn met name gericht op soft skills, empowerment en praktische zaken.’

© Stichting Lemat

© Stichting Lemat

 

Hoe komt Stichting Lemat aan haar fondsen?

Voor het project ‘Integreren doen we samen’, onze wekelijkse structurele activiteiten, hebben we geld gekregen van het Oranje Fonds, het Kansfonds, VSB-fonds, Fonds 21 en wat lokale fondsen in Rotterdam.

Voor de landelijke activiteiten, bijvoorbeeld als we door een gemeente worden benaderd om empowerment professionals te trainen, dan worden we direct gefinancierd vanuit de gemeente.’

Kijken zij dan ook naar de output?

‘Ja, altijd nadat we mensen hebben getraind komt er ook een evaluatie project vanuit ons. Vaak horen we van gemeenten terug dat ze al verandering zien. Met ISK en jongeren in Assen hebben we een project gericht op het verminderen van schoolverzuim, dat na onze training af was genomen.

Het blijkt dat mensen na onze training beter weten wat ze willen gaan doen, dat ze meer gemotiveerd zijn, en dat ze ook aangeven waar ze behoefte aan hebben; we willen ze empoweren. Je bent dan een soort van mediator. We geven aan waar ze wat kunnen vinden, maar leren hen dat het in Nederland zo is dat het wel vanuit je zelf moet komen.’

© Stichting Lemat

© Stichting Lemat

 

Waarom is het voor Eritreërs soms lastig om te integreren in Nederland?

‘We spreken van een culturele kloof en een vaardighedenkloof. Het gros van de Eritreeërs komt uit rurale gebieden en als ze hier aankomen vinden ze een heel gedigitaliseerde samenleving. Dit sluit niet altijd aan op hun kunnen. Nederland biedt bijvoorbeeld inburgeringscursussen aan, maar het examen en de lessen zijn op de computer, dat is best moeilijk voor hen. Er zijn dus stappen nodig zodat mensen zelfredzaam en kunnen inburgeren. Het gaat niet alleen traditioneel om taallessen, maar ook welke vaardigheden hebben mensen en of dat genoeg is om aansluiting te vinden bij het aanbod. Daarom vinden we het ook belangrijk om beleid- en lobbywerk te doen.

We adviseren gemeenten en beleidsmakers over passend integratiebeleid, dat aansluit op de behoeften van Eritrese nieuwkomers. Wij lobbyen voor maatwerk op regionaal en nationaal niveau, zodat Eritrese nieuwkomers ook een eerlijke kans krijgen om te slagen in het integratieproces. Hiervoor moet rekening worden gehouden met hun achtergrond en welke leerstijl bijvoorbeeld het beste bij hen past. Ze zijn namelijk enorm gemotiveerd om te gaan werken en de taal te leren, alleen sluiten de huidige tools niet altijd aan bij hun behoeften en kunnen.

De meeste Eritrese vluchtelingen hebben veel meegemaakt voor en tijdens hun vlucht. Ze spreken bijna allemaal Arabisch of Amhaars. Wat voor hen heel goed werkt is leren door te doen. Mensen spreken dan gauw van een ‘lastige groep’, terwijl je er ook naar zou kunnen kijken of het beleid wel aansluit. Mensen krijgen zo ook niet de eerlijke kans krijgen om hier alles eruit te halen.

We hebben nu een inburgeringscursus voor ‘one size fits all’, maar dat past natuurlijk niet altijd. De hele wereld is niet hetzelfde.’

Diaspora

Milka komt zelf ook uit Eritrea, net als de meeste trainers. Onder de vrijwilligers zijn veel Nederlanders, maar ook het bestuur is gemixt. Trainingen worden in de eigen taal verzorgd, zodat essentiële informatie goed kan worden overgebracht.

Lemat gelooft in begeleiding door mensen met dezelfde achtergrond, die begrijpen waar deze doelgroep vandaan komt. Nederlandse Eritreeërs, die al lange tijd in Nederland wonen, worden als bruggen ingezet. Hiermee wil Stichting Lemat de kloof tussen de Eritrese en Nederlandse cultuur verkleinen en het inburgeringsproces bevorderen.

Global Refugee Forum

Het werk van Stichting Lemat is een van de goede praktijkvoorbeelden die ingediend werden voor het Global Refugee Forum: het eerste wereldwijde forum over en voor vluchtelingen, dat plaatsvindt op 17 en 18 december. Het Forum biedt een unieke kans voor internationale organisaties, overheden en lokale autoriteiten, het maatschappelijk middenveld, de private sector en vluchtelingen om samen te komen en nieuwe, duurzame oplossingen voor de huidige situatie te vinden. Tijdens het Forum zullen goede voorbeelden uit de praktijk worden uitgewisseld.

Bovendien is Milka Yemane genomineerd als een van de matchmakers in migratie voor het programma VPRO Tegenlicht.

Kijk voor informatie over Stichting Lemat op: www.stichtinglemat.com.