UNHCR en IOM: miljoenen mensen in Soedan dreigen noodonderdak te verliezen door financieringstekorten

GENÈVE/KHARTOEM - Miljoenen mensen die door het verwoestende conflict in Soedan hun huis hebben moeten ontvluchten, dreigen zonder onderdak te komen zitten. Door ernstige financieringstekorten raken de voorraden noodonderkomens en andere essentiële hulpgoederen uitgeput. Onder de mensen die hierdoor worden getroffen, zijn ook gezinnen die zijn teruggekeerd naar hun oorspronkelijke woonplaats, maar daar ontdekken dat hun huizen en gemeenschappen door het geweld zijn verwoest. Daarvoor waarschuwen UNHCR, de VN-Vluchtelingenorganisatie, en de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM) vandaag.

In heel Soedan hebben naar schatting 15,4 miljoen mensen dringend noodopvang en essentiële huishoudelijke artikelen nodig. Door financieringstekorten kunnen humanitaire organisaties echter slechts 10 procent van de mensen die hulp nodig hebben, met voorrang ondersteunen. Tot nu toe hebben slechts 936.000 mensen hulp ontvangen. Daarmee blijft de kloof tussen de groeiende behoeften en de beschikbare middelen enorm.

Nu de noodvoorraden gevaarlijk laag raken, waarschuwen beide organisaties dat zonder een dringende aanvulling van flexibel inzetbare financiering steeds meer gezinnen de komende maanden moeten doorbrengen zonder voldoende bescherming tegen extreme weersomstandigheden, onveiligheid en het risico op geweld en uitbuiting.

Ruim drieënhalf jaar na het uitbreken van het conflict is Soedan nog altijd de grootste ontheemdingscrisis ter wereld. Ongeveer 8,6 miljoen mensen zijn binnen Soedan op de vlucht, terwijl meer dan 4,6 miljoen mensen naar andere landen zijn gevlucht. Tegelijkertijd zijn ruim 5,2 miljoen mensen teruggekeerd naar hun oorspronkelijke woonplaats. Het overgrote deel van hen was eerder binnen Soedan op de vlucht, maar Soedanese vluchtelingen keren ook terug uit buurlanden. Veel mensen komen terecht in gemeenschappen waar huizen, infrastructuur en essentiële voorzieningen beschadigd of verwoest zijn. Daardoor hebben zij nauwelijks middelen om hun leven opnieuw op te bouwen.

Voor gezinnen die herhaaldelijk door het conflict op de vlucht zijn geslagen, zijn een veilige plek om te slapen en eenvoudige huishoudelijke spullen veel meer dan alleen dagelijkse benodigdheden. Ze bieden een zekere mate van veiligheid en waardigheid, vooral voor vrouwen, kinderen en andere mensen die extra risico lopen. Voor mensen die terugkeren naar huis, is hulp bij het vinden van onderdak vaak de eerste stap om hun leven weer op te bouwen.

Toch kunnen humanitaire hulpoperaties de groeiende behoeften nauwelijks bijbenen. Aanhoudende gevechten, onveiligheid en droneaanvallen dwingen steeds meer mensen op de vlucht en beperken humanitaire operaties. Beschadigde infrastructuur en logistieke problemen bemoeilijken bovendien het vervoer en de aanleg van noodvoorraden op strategische locaties. Door ernstige financieringstekorten dreigt de hulpverlening op het gebied van onderdak, die al zwaar onder druk staat, vast te lopen.

Voor het humanitair behoeften- en responsplan (HNRP) voor Soedan in 2026 is 2,9 miljard dollar nodig om levensreddende hulp te bieden aan 20,4 miljoen van de 33,7 miljoen mensen die in het land hulp nodig hebben. Tot nu toe is echter slechts ongeveer 47 procent van het benodigde bedrag ontvangen. Hierdoor worden humanitaire organisaties gedwongen essentiële voorzieningen af te schalen en alleen de meest urgente behoeften voorrang te geven.

UNHCR en IOM blijven zich samen met lokale hulporganisaties en andere partners inzetten om de gezamenlijke aanvoer van hulpgoederen in stand te houden, noodvoorraden aan te leggen in gebieden waar de behoeften het grootst zijn en hulp te bieden waar de nood het hoogst is. Deze gezamenlijke inspanningen zijn erop gericht de lokale hulpverlening te versterken, de coördinatie te verbeteren en ervoor te zorgen dat humanitaire hulp zo snel en veilig mogelijk de getroffen gemeenschappen bereikt. Maar deze inspanningen kunnen niet worden volgehouden zonder voorspelbare en flexibele financiering.

Voor miljoenen gezinnen die hun huis, bestaansmiddelen en gevoel van veiligheid al zijn verloren, kunnen verdere vertragingen in de financiering verwoestende gevolgen hebben. Er is dringend actie nodig om ervoor te zorgen dat mensen die voor geweld vluchten en mensen die na hun terugkeer hun leven opnieuw proberen op te bouwen, niet zonder een veilige plek om te schuilen en de eerste levensbehoeften komen te zitten.