Close sites icon close
Search form

بەدوای سایتی وڵاتدا بگەڕێ.

دەربارەی وڵات

ماڵپەڕی وڵات

کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران و لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران - ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایلی وەزارەتی ناوخۆ بەڵگەنامەکان لە پەنابەران و پەناخوازان لە عێراق نزیک دەکەنەوە

چیرۆکەکان

کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران و لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران - ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایلی وەزارەتی ناوخۆ بەڵگەنامەکان لە پەنابەران و پەناخوازان لە عێراق نزیک دەکەنەوە

17 ئادار 2026 هەروەها لێرەدا بەردەستە:
Na

لەناو بەڕێوەبەرایەتی نیشتەجێبوون لە تکریت، پایتەختی پارێزگای سەلاحەدین، ژمارەکان یەک لە دوای یەک بانگ دەکرێن لەکاتێکدا پەنابەران و پەناخوازان چاوەڕێی نۆرەی خۆیان دەکەن بۆ ئەوەی لەگەڵ تیمی تۆمارکردنی مۆبایلی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران کۆببنەوە.

“ژمارە پانزە!” پەیوەندی بە حەبیب ئەحمەد، یاریدەدەری ئەفسەری تۆمارکردن و بەڕێوەبردنی فۆرمی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران دەکات و سەیری ئەودیوی ژوورەکە دەکات. حەبیب و ١٠ هاوکارەکەی لە بەغداوە بۆ ئەرکێکی گەڕۆکی حەوت ڕۆژە گەشتیان کردووە بۆ تۆمارکردنی ئاوارەکان و نوێکردنەوەی بەڵگەنامەکان و پاڵپشتیکردنی ئەو کەسانەی دەیانەوێت ئەو ڕێکارانە تەواو بکەن کە پێویستە بۆ گەڕانەوەی خۆبەخشانە.

UNHCR staff process registration and certificate renewals for refugees in Salah al-Din Governorate, helping them maintain valid documentation and access protection and services.© UNHCR/Viola Eleonora Bruttomesso

لە عێراق، کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران پەنابەران و پەناخوازان لە ناوەندەکانی تۆمارکردنی خۆی لە پارێزگاکانی بەغدا و هەولێر و دهوک و سلێمانی تۆمار دەکات و ڕەوانەی ڕێکارەکانی حکومەتیان دەکات بۆ بەدەستهێنانی بەڵگەنامەی فەرمی حکومەت. بۆ ئەوانەی لە ناوچەکانی دیکەی وڵات دەژین، گەیشتن بە یەکێک لەم سەنتەرانە دەتوانێت بە مانای ڕۆژێکی تەواو لە گەشتکردن و تێچوونێک بێت کە خێزانێک بە ئاسانی ناتوانێت بیدات – و، بۆ ئەوانەی بەڵگەنامەی ڕەوایان نییە، مەترسی دەستگیرکردن یان ڕاگرتن لە خاڵەکانی پشکنین لە ڕێگاکەدا. بۆیە ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایل یارمەتیدەرن بۆ نزیککردنەوەی خزمەتگوزارییە سەرەکییەکان لەو شوێنەی کە پەنابەران دەژین.

لە ماوەی هەفتەیەکدا لە تکریت، تیمی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران دەتوانێت کەسانی تازەهاتوو تۆمار بکات، بەڵگەنامەکانی ئێستا نوێ بکاتەوە و تۆمارەکان نوێ بکاتەوە لەگەڵ ڕووداوە سەرەکییەکانی ژیان، لەوانەش لەدایکبوون، هاوسەرگیری، جیابوونەوە و مردن. هەروەها فایلەکان ئامادە دەکەن بۆ ئەوەی لەلایەن لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران – وەزارەتی ناوخۆ کە بەڵگەنامەی حکومەت بۆ پەنابەران و پەناخوازان دەردەکات. تیمێکی لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران دوای دوو هەفتە ئەرکی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران بۆ تکریت بەدواداچوون دەکات.

Staff from the Permanent Committee for Refugee Affairs – Ministry of Interior (PC-MOI) process records of the refugees.© UNHCR/Viola Eleonora Bruttomesso

لە تکریت، خەڵک یەک بە یەک بە پلیکانەکان سەردەکەون بۆ نهۆمی یەکەم و بەشداری ئەو نزیکییە دەکەن کە بەرەو تیمی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران دەڕوات. لەنێویاندا شهاب، گەنجێکی شیرینی خەڵکی سوریایە، کە بۆ یەکەمجار هاتووە بۆ ئەوەی ناوی خۆی تۆمار بکات لە کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران. دەڵێت: "پرۆسەکە زۆر بە ئاسانی بوو". "لە ڕێگەی پلاتفۆرمەوە داواکاریم پێشکەش کرد و کاتەکەم وەرگرت."

چەند کورسییەک لە دوورەوە، ئەحمەد لە سامەڕا، نزیکەی کاتژمێرێک لە تکریتەوە، گەشتێکی کردووە بۆ نوێکردنەوەی بڕوانامەی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران - بەڵگەنامەیەک کە بە ئەزموون لە گرنگییەکەی تێدەگات. دوای هەڵاتنی لە سوریا و گەیشتنی بە عێراق، لە ساڵی ٢٠٢٣ داواکارییەکی پێشکەش کرد بۆ تۆمارکردنی وەک پەناخواز لە کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران، دوای چەند مانگێک، لەکاتێکدا هێشتا بێ بەڵگەنامەکە بوو، بە تۆمەتی پەیوەندیدار بە کۆچبەری دەستگیرکرا. کاتێک لە دادگا ئامادە بوو، پارێزەرانی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران یارمەتیان دا لە پێشکەشکردنی دۆسیەکەی بۆ وەرگرتنی مافی پەنابەری و دواتر ئازاد کرا.

ئەحمەد پاش ئازادبوونی، بڕوانامەی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران ی لە ناوەندی تۆماری بەغدا بەدەست هێنا، ئەمەش بەڵگەیە لەسەر دۆخی پەنابەری. لەو کاتەوە دڵنیا بووە لەوەی پێش بەسەرچوونی نوێکردنەوەی، بە داننان بەو بەهایەی کە هەڵیگرتووە. دەڵێت: "ئەمجارەیان، سێ مانگ لەمەوبەر لە ڕێگەی پلاتفۆرمەوە کاتێکی نوێکردنەوەم حجز کرد، دوێنێ پەیوەندیم پێوەکرا".

Ahmad sits with a UNHCR staff member as his asylum seeker certificate is renewed, a document he knows is important in helping him access protection and assistance.© UNHCR/Viola Eleonora Bruttomesso

هەروەها ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایلی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران پشتگیری لەو پەنابەرانە دەکەن لە پارێزگاکانی ناوەڕاست و باشوور کە دەیانەوێت بگەڕێنەوە بۆ سوریا. لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠٢٦، کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران بە هاوبەشی لەگەڵ لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران و بەڕێوەبەرایەتی نیشتەجێبوون لە بەغدا کاریان کرد بۆ دامەزراندنی بەرنامەیەکی هاوبەشی گەڕانەوەی خۆبەخشانە بۆ ئەو سووریانەی کە لە کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران تۆمارکراون. بەڵگەنامەی ورد و نوێی کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران بەشێکی سەرەکییە لە پرۆسەی گەڕانەوە، ڕێگە دەدات گەڕانەوەکە تۆمار بکرێت، و هەر کێشەیەکی یاسایی یان بەڵگەنامەیی هەڵپەسێردراو پێش ڕۆشتن چارەسەر بکرێت. هەروەها ئەو ئەرکانە دەرفەتێکە بۆ کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران بۆ ڕاوێژکاری پەنابەران و پەناخوازان سەبارەت بە پرۆسەکە، بۆ ئەوەی بتوانن بڕیارێکی ئاگادارانە سەبارەت بە گەڕانەوەیان بدەن.

نەوشیروان لەگەڵ دوو منداڵەکەیدا هاتووە کە بریتین لە فاتیمەی تەمەن ١١ ساڵ و یوسفی تەمەن شەش ساڵ. بڕیاریانداوە بگەڕێنەوە ماڵەوە، هاوکات خەلیل هاوسەرەکەی بۆ ئێستا لە عێراق دەمێنێتەوە.

خەلیل دەربڕینی ئارەزووی خێزانەکەی پێشکەش کرد بۆ گەڕانەوە. ئەو ڕوونی دەکاتەوە: "هاوڕێیەکم لە کۆمەڵگەی سوریا باسی پرۆسەکەی لەگەڵ کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران بۆ کردم". ئاماژەی بەوەشکردووە، "لەڕێگەی پۆرتاڵی ئۆنلاینەوە داواکارییەکەمان پێشکەشکرد و دواتر پەیوەندییەکی تەلەفۆنیم پێگەیشت کە کاتەکەی پشتڕاستکردەوە، ئەمڕۆ، بۆ تەواوکردنی ڕێکارەکە هاتووین بۆ ئێرە، تەواوی پرۆسەکە ئاسان بووە".

بۆ زۆرێک لە خێزانەکان، گەشتکردن بۆ بەغدا بۆ دەستڕاگەیشتن بە خزمەتگوزارییەکانی تۆمارکردن لەگەڵ هەردوو کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران و لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران بە سادەیی بژاردەیەک نییە بەهۆی هۆکاری دارایی و پاراستن بە هەمان شێوە. حەبیب دەڵێت: "ساڵی ڕابردوو بەهۆی کەمیی بودجە، نەمانتوانی ئەم ئەرکە گەڕۆکانە ئەنجام بدەین، کە زۆر گرنگن بۆ پەنابەران و پەناخوازان کە لە دووری بەغدا دەژین". "بۆ خێزانێکی سێ کەسی، گەشتکردن لە تکریتەوە بۆ بەغدا دەتوانێت نزیکەی ١٠٠ هەزار دۆلاری ئیقودی بێت، واتە نزیکەی ٨٠ دۆلار، بۆ خێزانێکی پەنابەری چوار کەسی یان پێنج کەسی، تێچوونەکە زۆر بەرز دەبێتەوە."

بە پاڵپشتی یارمەتییە مرۆییەکانی یەکێتی ئەوروپا و دەزگای هاوکاریی نێودەوڵەتی بۆ گەشەپێدانی سوید، کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران توانی لە ساڵی ٢٠٢٦دا ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایل دەستپێبکاتەوە و بگاتە ئەو پەنابەران و پەناخوازانەی کە دوور لە ناوەندەکانی تۆمارکردن دەژین. دوای سەڵاح الدین، تیمەکان لە مانگی تەمموزدا گەشتیان کرد بۆ قادسیە و ثیقر و موتەننا. لە مانگی ئابدا ئەرکی زیاتر ئەنجامدراوە بۆ واست، بابل، دیالە، کربەلا، نەجەف، ئەنبار و میسان، کە لە مانگی ئەیلولدا بەسرە بەدوایدا دێت - زیاتر لە ٥٠٠ کیلۆمەتر لە بەغداوە دوورە. بۆ تەواوکەری ئەمە، کۆمپانیای لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران ئەرکی تۆمارکردن بۆ سەڵاح الدین، موتەنا، قادیسیە، بابل، واست، ثقر و بەسرە ئەنجام دەدات.

بۆ تەواوکەری ئەمە، کۆمپانیای لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران ئەرکی تۆمارکردن بۆ سەڵاح الدین، موتەنا، قادیسیە، بابل، واست، ثقر و بەسرە ئەنجام دەدات.

بە نزیککردنەوەی خزمەتگوزارییەکانی تۆمارکردن لە پەنابەران و پەناخوازان، کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران و لیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران یارمەتیدەرن بۆ کەمکردنەوەی ئەو مەودا و تێچوون و مەترسییەی کە لە نێوان خێزانێکی پەنابەردا وەستاون و ئەو بەڵگەنامانەی کە بنەمای پاراستن و سەلامەتی ئەوانن لە عێراقدا. ناو تۆمارکردن لە کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران یەکەم هەنگاوە بۆ دەستڕاگەیشتن بە ڕێکارەکانی تۆمارکردنی حکومەت و بەڵگەنامەکان. بە هەمان شێوە بنەمایەکە بۆ گەڕانەوەی خۆبەخشانە بۆ سوریا.

بە گشتی، ئەرکەکانی تۆمارکردنی مۆبایل کە لەلایەن کۆمسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەنابەران ولیژنەی هەمیشەیی کاروباری پەنابەران ڕێکخراون، یارمەتیدەرن بۆ دڵنیابوون لەوەی پەنابەران و پەناخوازان دەتوانن ئەو بەڵگەنامانە بەدەستبهێنن کە دەیانپارێزێت، گرنگ نییە لە کوێی عێراقدا دەژین.